Her cümlenin arkasında bir makale.
Sitedeki tüm numaralı atıflar bu listeye bağlanır. Her kaynak PubMed ve Crossref üzerinden doğrulandı; tasarımı, temel bulgusu ve atın günlük bakımı için anlamı kısaca özetlendi.

AArka bağırsak mikrobiyotası ve enerji
- [1]Identification of a core bacterial community within the large intestine of the horseDougal K. ve ark. (2013) · PLoS One · Gözlemsel · 10 at · doi:10.1371/journal.pone.0077660
Kalın bağırsaktaki çekirdek bakteri topluluğu küçüktür (dizilerin %5–15'i) ve çok sayıda düşük bolluklu taksondan oluşur.
→ At florası çeşitli ama dengesi hassastır.
- [2]Characterization and comparison of the bacterial microbiota in different gastrointestinal tract compartments in horsesCosta M.C. ve ark. (2015) · Veterinary Journal · Gözlemsel · 11 at · doi:10.1016/j.tvjl.2015.03.018
Her sindirim bölmesinin florası farklıdır; Firmicutes baskındır ve çeşitlilik bağırsağın sonuna doğru artar.
→ Dışkı örneği kalın bağırsağı kaba hatlarıyla yansıtır.
- [3]The microbiome of the horse hindgut: history and current knowledgeJulliand V., Grimm P. (2016) · Journal of Animal Science · Derleme · doi:10.2527/jas.2015-0198
Bakteriler, protozoalar, anaerobik mantarlar ve arkeler lifin yıkımında birlikte çalışır.
→ At, lifi kendi enzimleriyle değil mikroorganizmalarla sindirir.
- [4]Gastro-intestinal microbiota in equines and its role in health and disease: the black box opensChaucheyras-Durand F. ve ark. (2022) · Microorganisms · Derleme · doi:10.3390/microorganisms10122517
Atın idame enerjisinin yarıdan fazlası çekum ve kolondaki mikrobiyal fermentasyondan gelir; sindirilen besin 2–3 saatte çekuma ulaşır; diyet, yaş, yarışma stresi, nakliye ve egzersiz florayı etkiler.
→ Arka bağırsak, atın enerji santralidir.
- [5]Energy contributions of volatile fatty acids from the gastrointestinal tract in various speciesBergman E.N. (1990) · Physiological Reviews · Derleme · doi:10.1152/physrev.1990.70.2.567
Uçucu yağ asitlerinin kalori ihtiyacına katkısı geviş getirenlerde yaklaşık %70, diğer bazı otçullarda daha düşüktür.
→ Sık duyulan "%70" rakamı geviş getirenlere aittir.
- [6]Current understanding of equine gut dysbiosis and microbiota manipulation techniquesBoucher L. ve ark. (2024) · Animals · Derleme · doi:10.3390/ani14050758
At sindirim kanalı yaklaşık 30 metredir ve 150 litreye kadar içerik taşıyabilir.
→ Atın sindirimi uzun ve hacimli bir sistemdir.
- [7]A comprehensive review of the equine gut microbiome in health and diseaseEricsson A.C. (2026) · Veterinary Sciences · Derleme · doi:10.3390/vetsci13070659
Diyet değiştiğinde dışkı florası 24 saat içinde değişmeye başlar, tam uyum birkaç gün sürer.
→ Yem geçişlerini kademeli yapmak floraya zaman tanır.
BFlorayı etkileyen durumlar
- [8]Alterations in microbiota and fermentation products in equine large intestine in response to dietary variation and intestinal diseaseDaly K. ve ark. (2012) · British Journal of Nutrition · Gözlemsel · 18 at · doi:10.1017/S0007114511003825
Konsantre yemle beslenen atlarda laktik asit üreten bakteriler arttı, lif yıkan bakteriler azaldı.
→ Yüksek nişasta, arka bağırsak dengesini lif aleyhine çevirir.
- [9]Sequential modulation of the equine fecal microbiota and fibrolytic capacity following two consecutive abrupt dietary changes and bacterial supplementationCollinet A. ve ark. (2021) · Animals · Kontrollü deney · 12 at · doi:10.3390/ani11051278
Lifli diyetten nişastalı diyete ani geçişten 2 gün sonra lif yıkımı azaldı; lifli diyete dönüşte değerler 3–4 haftada başlangıca döndü.
→ Ani yem değişikliğinin etkisi haftalarca sürebilir.
- [10]Microbial ecology of the equine hindgut during oligofructose-induced laminitisMilinovich G.J. ve ark. (2008) · ISME Journal · Deneysel model · doi:10.1038/ismej.2008.67
Ani karbonhidrat yüklemesinde Streptococcus lutetiensis çoğalarak yoğun laktat üretti.
→ Aşırı fruktan ve nişasta arka bağırsakta asit birikimini hızlandırır.
- [11]Feeding practices associated with colic in horsesHudson J.M. ve ark. (2001) · JAVMA · Vaka-kontrol · 364 at · doi:10.2460/javma.2001.219.1419
Yeni parti saman, tahıl türü değişikliği, günde 2,7 kg'dan fazla yulaf ve meraya az çıkma kolik riskiyle ilişkili bulundu.
→ Beslenme rutini arka bağırsak sağlığının temelidir.
- [12]Changes in the equine fecal microbiota associated with the use of systemic antimicrobial drugsCosta M.C. ve ark. (2015) · BMC Veterinary Research · Kontrollü deney · 24 kısrak · doi:10.1186/s12917-015-0335-7
Denenen tüm antibiyotikler florayı değiştirdi; farklar tedaviden 25 gün sonra bile sürüyordu.
→ Antibiyotik sonrası flora uzun süre toparlanır.
- [13]Multidimensional approach for investigating the effects of an antibiotic–probiotic combination on the equine hindgut ecosystem and microbial fibrolysisCollinet A. ve ark. (2021) · Frontiers in Microbiology · Latin kare · 9 at · doi:10.3389/fmicb.2021.646294
Antibiyotik 2 günde lif yıkımını ve çeşitliliği düşürdü, toparlanma 2–9 gün sürdü.
→ Florayı zorlayan dönemler ölçülebilir izler bırakır.
- [14]Effects of transport, fasting and anaesthesia on the faecal microbiota of healthy adult horsesSchoster A. ve ark. (2016) · Equine Veterinary Journal · Deneysel · 8 at · doi:10.1111/evj.12479
Nakliyeden sonra Clostridiales azaldı; aç bırakma ve anestezi de florayı değiştirdi.
→ Nakil, flora için bir stres anıdır.
- [15]Effect of transportation on fecal bacterial communities and fermentative activities in horses: impact of Saccharomyces cerevisiae CNCM I-1077 supplementationFaubladier C. ve ark. (2013) · Journal of Animal Science · Çapraz deneme · 4 at · doi:10.2527/jas.2012-5720
2 saatlik nakliye stres göstergesini yükseltti ve dışkı florasını değiştirdi; canlı maya alan grupta laktat kullanan bakteriler daha yüksekti.
→ Kısa bir yolculuk bile sindirim ekosistemine yansır.
- [16]Differences in the equine faecal microbiota between horses presenting to a tertiary referral hospital for colic compared with an elective surgical procedureStewart H.L. ve ark. (2019) · Equine Veterinary Journal · Prospektif gözlemsel · doi:10.1111/evj.13010
Kolikli atlarda tür sayısı ve çeşitlilik daha düşük bulundu.
→ Çeşitli flora, dengeli bir sindirimle birlikte görülür.
- [17]Changes in the faecal microbiota of mares precede the development of post partum colicWeese J.S. ve ark. (2015) · Equine Veterinary Journal · Vaka-kontrol · 31 kısrak · doi:10.1111/evj.12361
Doğum sonrası kolik gelişen kısraklarda flora değişimi kolikten önce görüldü.
→ Doğum dönemi kısrağın florası için hassas bir dönemdir.
CAtlarda probiyotik araştırmaları
- [18]Probiotic use in horses – what is the evidence for their clinical efficacy?Schoster A., Weese J.S., Guardabassi L. (2014) · Journal of Veterinary Internal Medicine · Derleme · doi:10.1111/jvim.12451
Etkinlik suşa, doza ve ürün kalitesine bağlıdır; laboratuvar sonuçları canlı hayvanda her zaman aynı çıkmaz.
→ Doğru suş, doğru doz ve şeffaf etiket önemlidir.
- [19]The safety, tolerability and efficacy of probiotic bacteria for equine useCooke C.G. ve ark. (2021) · Journal of Equine Veterinary Science · Sistematik tarama · 18 makale · doi:10.1016/j.jevs.2021.103407
Egzersiz yapan atlarda çok suşlu ürünlerle ilgili bulgular umut verici olarak değerlendirildi; diğer alanlarda sonuçlar karışık.
→ Probiyotik araştırmaları atlarda hızla büyüyen bir alandır.
- [20]Equine probiotics – what are they, where are we and where do we need to go?Berreta A., Kopper J. (2022) · Journal of Equine Veterinary Science · Derleme · doi:10.1016/j.jevs.2022.104037
Ürünlerin etiket içeriği ile gerçek içeriği arasında açıklar tutarlı biçimde gözlendi.
→ Şeffaf içerik bilgisi bir kalite göstergesidir.
- [21]Assessment of commercial probiotic bacterial contents and label accuracyWeese J.S., Martin H. (2011) · Canadian Veterinary Journal · Kesitsel · 25 ürün · PMID 21461205
Canlı organizma iddiası taşıyan ürünlerin yalnızca %27'si etiket değerini karşıladı.
→ Üretim kalitesi, probiyotiğin değerini belirler.
- [22]Effect of live yeast culture supplementation on apparent digestibility and rate of passage in horses fed a high-fiber or high-starch dietJouany J.P. ve ark. (2008) · Journal of Animal Science · Latin kare · 8 at · doi:10.2527/jas.2006-796
Canlı maya ADF sindirilebilirliğini ve kuru madde tüketimini artırdı.
→ Mikrobiyal destek lif sindirimini etkileyebilir.
- [23]Effect of live yeast culture supplementation on hindgut microbial communities and their polysaccharidase and glycoside hydrolase activities in horses fed a high-fiber or high-starch dietJouany J.P. ve ark. (2009) · Journal of Animal Science · Fistüllü 4 at · doi:10.2527/jas.2008-1602
Maya çekumda canlı kaldı ve lif yıkan enzimlerin aktivitesi arttı.
→ Arka bağırsakta enzim düzeyinde etkiler ölçülebilir.
- [24]Dietary composition and yeast/microalgae combination supplementation modulate the microbial ecosystem in the caecum, colon and faeces of horsesGrimm P. ve ark. (2020) · British Journal of Nutrition · Latin kare · 6 at · doi:10.1017/S0007114519002824
Takviye bazı taksonları değiştirdi; pH ve uçucu yağ asitleri benzer kaldı.
→ Flora yanıtı diyete ve takviyeye göre şekillenir.
- [25]Influence of Saccharomyces cerevisiae CNCM I-1077 on fecal pH, gut permeability, fecal microbiota and systemic inflammation in horses fed a high-starch dietCarter M.M. ve ark. (2025) · Journal of Animal Science · Randomize · 30 at · doi:10.1093/jas/skaf005
Nişastalı diyetle beslenen atlarda lif yıkan cinsler arttı, Streptococcus azaldı.
→ Nişastalı rasyonlarda mikrobiyal destek araştırılan bir konudur.
- [26]Efficacy of Saccharomyces boulardii for treatment of horses with acute enterocolitisDesrochers A.M. ve ark. (2005) · JAVMA · Randomize plasebo kontrollü · 14 at · doi:10.2460/javma.2005.227.954
Klinik tabloda hastalık süresi ve şiddeti azaldı.
→ Klinik veriler, hastalık tablosunda veteriner yönetimiyle ilgilidir.
- [27]Saccharomyces boulardii viability and efficacy in horses with antimicrobial-induced diarrhoeaBoyle A.G. ve ark. (2013) · Veterinary Record · Randomize · 21 at · doi:10.1136/vr.100833
İshal süresi ve sağkalımda anlamlı fark bulunmadı.
→ Sonuçlar suşa ve duruma göre değişir.
- [28]Investigating the potential immunomodulatory effects of commercial oral probiotic supplements on equine gastrointestinal tract barrier functionŻak-Bochenek A. ve ark. (2025) · Frontiers in Immunology · Randomize · 12 at · 84 gün · doi:10.3389/fimmu.2024.1487664
Ticari ürünlerde flora, kısa zincirli yağ asitleri ve salgısal IgA farkı gözlenmedi.
→ Ürünler arasında belirgin farklar vardır.
DTaylar
- [29]Evaluation of Lactobacillus pentosus WE7 for prevention of diarrhea in neonatal foalsWeese J.S., Rousseau J. (2005) · JAVMA · Randomize kontrollü · 153 tay · doi:10.2460/javma.2005.226.2031
Bu Lactobacillus suşu yenidoğan taylarda beklenen sonucu vermedi.
→ Tayda suş seçimi belirleyicidir.
- [30]Effect of a probiotic on prevention of diarrhea and Clostridium difficile and Clostridium perfringens shedding in foalsSchoster A. ve ark. (2015) · Journal of Veterinary Internal Medicine · Randomize plasebo kontrollü · 72 tay · doi:10.1111/jvim.12584
Tayların %59'unda dışkı kıvamı değişikliği görüldü; en yoğun dönem 8–15 günlük yaştı.
→ Tayın ilk haftaları sindirim açısından hareketlidir.
- [31]The longitudinal effect of a multi-strain probiotic on the intestinal bacterial microbiota of neonatal foalsSchoster A. ve ark. (2016) · Equine Veterinary Journal · Randomize · 38 tay · doi:10.1111/evj.12524
Tay florası kendi doğal seyrinde gelişti; çeşitlilik gruplar arasında benzerdi.
→ Tay florası güçlü bir doğal gelişim programı izler.
- [32]Effects of oral supplementation of probiotic strains of Lactobacillus rhamnosus and Enterococcus faecium on diarrhoea events of foals in their first weeks of lifeStröbel C. ve ark. (2018) · Journal of Animal Physiology and Animal Nutrition · Randomize · 34 tay · doi:10.1111/jpn.12923
İlk haftalarda dışkı olayları sık görüldü; sonuçlar suşa özgüydü.
→ Taylarda suşa özgü değerlendirme gerekir.
- [33]Development of intestinal microflora and occurrence of diarrhoea in sucking foals: effects of Bacillus cereus var. toyoi supplementationJohn J. ve ark. (2015) · BMC Veterinary Research · Randomize · 25 tay · doi:10.1186/s12917-015-0355-3
Emzirme dönemindeki tayların %88'inde dışkı kıvamı değişikliği görüldü.
→ Bu dönem çoğu tayda görülen doğal bir geçiştir.
- [34]Anti-inflammatory and intestinal barrier-protective activities of commensal lactobacilli and bifidobacteria in thoroughbredsTanabe S. ve ark. (2014) · Journal of Equine Science · Laboratuvar + saha · 130 tay · doi:10.1294/jes.25.37
At kaynaklı 5 suşlu karışım verilen taylarda ishal %75,9'dan %30,7'ye, süre 14,0 günden 7,4 güne indi.
→ Ata özgü çok suşlu yaklaşımlar umut verici veriler üretmiştir.
- [35]Development of the faecal microbiota in foalsCosta M.C. ve ark. (2016) · Equine Veterinary Journal · Boylamsal · 11 kısrak-tay · doi:10.1111/evj.12532
Tay florası ilk günden karmaşıktır; 60. günden sonra annenin florasına benzer.
→ Tayın ilk iki ayı floranın kurulduğu dönemdir.
- [36]The establishment of fibrolytic bacteria in the foal gastrointestinal tract is related to the occurrence of coprophagyPyles M. ve ark. (2023) · Animals · Gözlemsel · 9 kısrak-tay · doi:10.3390/ani13172718
Taylar 3. günden itibaren annenin dışkısını yer; 7. güne kadar tümünde görüldü ve lif yıkan bakterilerin yerleşmesiyle güçlü ilişki gösterdi (r=0,97).
→ Koprofaji doğal ve işlevsel bir davranıştır.
- [37]Changes in faecal bacteria and metabolic parameters in foals during the first six weeks of lifeKuhl J. ve ark. (2011) · Veterinary Microbiology · Gözlemsel · 30 tay · doi:10.1016/j.vetmic.2011.03.017
Tayların %79–92'sinde dışkı kıvamı değişti; bu, annenin kızgınlığıyla değil floranın gelişimiyle zamanlama olarak örtüştü.
→ "Kızgınlık ishali" aslında floranın gelişim sürecidir.
EMide sağlığı
- [38]European College of Equine Internal Medicine Consensus Statement – Equine Gastric Ulcer Syndrome in Adult HorsesSykes B.W. ve ark. (2015) · Journal of Veterinary Internal Medicine · Konsensüs bildirgesi · doi:10.1111/jvim.13578
Mide ülseri yaygınlığı: Safkan İngilizlerde yarış eğitiminin 2–3. ayında %80–100, spor atlarında %17–58, hobi atlarında %37–59. Günlük 2 g/kg'dan fazla nişasta riski yaklaşık 2 kat artırır; öğün başına 1 g/kg önerilir.
→ Nişasta yönetimi, performans atının beslenmesinde kilit noktadır.
- [39]The prevalence and distribution of gastric ulceration in 345 racehorsesBegg L.M., O'Sullivan C.B. (2003) · Australian Veterinary Journal · Retrospektif · 345 yarış atı · doi:10.1111/j.1751-0813.2003.tb11469.x
Yarış atlarının %86'sında mide ülseri saptandı.
→ Yarış atının sindirim sağlığı ayrı bir özen ister.
- [43]Risk factors associated with equine gastric ulceration syndrome in 201 horses in DenmarkLuthersson N. ve ark. (2009) · Equine Veterinary Journal · Kesitsel · 201 at · doi:10.2746/042516409x441910
Aktif çalışmayan atlarda bile anlamlı mide ülseri oranı %53 bulundu.
→ Mide sağlığı her at için önemlidir.
FYaşlı ve performans atları
- [40]Characterisation of the faecal bacterial community in adult and elderly horses fed a high fibre, high oil or high starch dietDougal K. ve ark. (2014) · PLoS One · Deneysel · 17 at · doi:10.1371/journal.pone.0087424
Yaşlı atlarda flora çeşitliliği daha düşüktü; nişasta eklenince çekirdek topluluk %15,9'dan %5,4'e küçüldü.
→ Yaşlı atlarda lif ağırlıklı rasyon florayı korur.
- [41]The equine gastrointestinal microbiome: impacts of age and obesityMorrison P.K. ve ark. (2018) · Frontiers in Microbiology · Kontrollü · 35 midilli · doi:10.3389/fmicb.2018.03017
Yaşlı midillilerde Proteobacteria arttı; belirgin farklar obeziteyle ilişkiliydi.
→ Kondisyon ve kilo yönetimi florayı etkiler.
- [42]Unraveling the effects of the gut microbiota composition and function on horse endurance physiologyPlancade S. ve ark. (2019) · Scientific Reports · Gözlemsel · 52 endurans atı · doi:10.1038/s41598-019-46118-7
Diyet, endurans atlarında iki farklı flora tipi belirledi.
→ Rasyon, performans atının florasını şekillendirir.